Ostatni dzień Festiwalu Literackiego w Zakopanem należał do książek i ich autorów. Podczas uroczystej gali wieńczącej tegoroczną edycję wydarzenia ogłoszono laureatów trzech najważniejszych festiwalowych wyróżnień. Spośród dziesięciu nominowanych tytułów jury oraz czytelnicy wyłonili książki, które zdobyły uznanie zarówno za walory literackie, jak i siłę oddziaływania na odbiorców.

Nagroda Literacka Zakopanego

Laureatami Nagrody Literackiej Zakopanego, zostali Jacek Dehnel i Piotr Tarczyński, piszący pod pseudonimem Maryla Szymiczkowa, za książkę „Szaleństwo i śmierć spłyną z gór” (Wydawnictwo Znak Literanova).To już szósty tom popularnego cyklu retrokryminałów o Zofii Szczupaczyńskiej. Tym razem krakowska profesorowa trafia do Zakopanego roku 1905, gdzie próbuje rozwikłać zagadkę morderstwa rozgrywającą się na tle konfliktu pomiędzy góralskimi rodami. Autorzy z ogromną swobodą odtwarzają atmosferę dawnego Zakopanego, pozwalając czytelnikom spotkać m.in. Stanisława Witkiewicza, młodego Witkacego czy doktora Chramca. Powieść została doceniona za błyskotliwe połączenie kryminału, humoru i historycznej opowieści o mieście pod Tatrami.

Nagroda Mecenasa Festiwalu Literackiego w Zakopanem – Hotele Nosalowy

W kategorii Najlepsza książka napisana w języku polskim (dowolny gatunek literacki) przyznawanej przez Mecenasa Festiwalu – Hotele Nosalowy, wraz z nagrodą finansową w wysokości 30 tys. zł, zwyciężył Stanisław Łubieński za książkę „Drugie życie czarnego kota” (Wydawnictwo Agora).
Choć akcja książki rozgrywa się głównie w Warszawie, jej przesłanie ma charakter uniwersalny. Autor z niezwykłą uważnością przygląda się relacjom między człowiekiem a przyrodą, pokazując, że dzika natura istnieje tuż obok nas – niezależnie od miejsca zamieszkania. Jury doceniło wyjątkową wrażliwość autora oraz jego umiejętność opowiadania o świecie w sposób, który uczy dostrzegania tego, co na co dzień pozostaje niezauważone.

Nagroda Publiczności

O wynikach trzeciej kategorii zdecydowali sami czytelnicy. W głosowaniu o Nagrodę Publiczności, uczestniczyły wszystkie książki nominowane wcześniej do Nagrody Literackiej Zakopanego oraz Nagrody Mecenasa Festiwalu. Największe uznanie publiczności zdobyła książka „Witkacy. Biografia” autorstwa Przemysława Pawlaka (Wydawnictwo Iskry). Publikacja to wydana w 2025 roku obszerna i dynamiczna opowieść o życiu Stanisława Ignacego Witkiewicza. Autor odrzuca utrwalony przez lata obraz ekscentrycznego artysty i pokazuje Witkacego jako człowieka niezwykle pracowitego, wszechstronnie utalentowanego oraz konsekwentnie realizującego swoją artystyczną wizję. Nie dziwi więc, że właśnie ta książka zdobyła najwięcej głosów czytelników podczas festiwalu odbywającego się w mieście tak silnie związanym z postacią Witkacego.

Tegoroczna gala była symbolicznym zwieńczeniem kilku dni spotkań autorskich, dyskusji, debat i rozmów o literaturze. Przyznane nagrody potwierdziły różnorodność współczesnej polskiej literatury – od kryminału historycznego, przez literaturę przyrodniczą, po biografię jednego z najważniejszych polskich artystów. Zakończenie festiwalu było jednocześnie zaproszeniem do dalszego odkrywania książek, które przez ostatnie dni znajdowały się w centrum literackiego życia Zakopanego.

Trzeci dzień festiwalu.

Przed wieczorną galą finałową uczestnicy Festiwalu Literackiego w Zakopanem mieli okazję wziąć udział w serii spotkań autorskich, które pokazały różnorodność współczesnej literatury i tematów podejmowanych przez pisarzy. Rozmawiano o książkach inspirowanych prawdziwymi wydarzeniami, podróżach, pamięci zapisanej w krajobrazie oraz miejscach znajdujących się na geograficznych i kulturowych obrzeżach świata. Swoje najnowsze publikacje prezentowali Jakub Ćwiek, Klaudia Pieszczoch, Marta Tomczok i Ziemowit Szczerek, a każda z rozmów otwierała przestrzeń do refleksji nad sposobami opowiadania o rzeczywistości.

Równolegle trwał Festiwal Literacki dla Dzieci, którego finał wypełniły warsztaty, animacje, spotkania autorskie i działania artystyczne. Najmłodsi uczestnicy mogli poznawać literaturę poprzez zabawę, twórczość plastyczną i wspólne czytanie, udowadniając, że książki pozostają doskonałym punktem wyjścia do rozwijania wyobraźni i odkrywania świata. Bogaty program wydarzeń poprzedzających galę stanowił doskonałe dopełnienie festiwalu, którego zwieńczeniem było ogłoszenie laureatów najważniejszych nagród literackich.

Organizatorem festiwalu jest Miasto Zakopane oraz Miejska Biblioteka Publiczna im. Stefana Żeromskiego w Zakopanem.

Mecenas Zakopiańskiego Festiwalu Literackiego – Hotele Nosalowy.

Partnerzy: Zakopiańskie Centrum Kultury, Miejska Galerii Sztuki im. Władysława hr. Zamoyskiego w Zakopanem, Muzeum Tatrzańskie im. Tytusa Chałubińskiego, Teatr im. Stanisława Ignacego Witkiewicza, Powiat Tatrzański, Zakopiański Uniwersytet Trzeciego Wieku, PEC Geotermia Podhalańska S.A, Zespół Elektrowni Wodnych Niedzica S.A., Muzeum Jana Kasprowicza i Stowarzyszenie Przyjaciół Twórczości Jana Kasprowicza, Wydawnictwo Czarne, Góralski Browar, Lampionowo.pl, Kawiarnia Samanta, Trattoria Adamo.

Patroni wspierającym promocję czytelnictwa i biblioteki: Lustru Biblioteki, Biblioteka Publiczna oraz Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich.

Patroni Medialni: Gazeta Wyborcza, Magazyn Książki, Magazyn Czas Literatury, Kwartalnik Tatry, TVP3 Kraków, Radio Kraków, Portale: Góral24.pl , Kultura Podhala, Podhale24, Tygodnik Podhalański - 24tp.pl oraz Podhalański Serwis Informacyjny Watra.

Dziękujemy również programowi PKL „Pasje Górą” za dofinansowanie projektu.