XVIII Międzynarodowy Festiwal "Muzyka na Szczytach"
Muzyka znowu wspina się na szczyty! Już 5 września w Zakopanem startuje kolejna, osiemnasta edycja Międzynarodowego Festiwalu „Muzyka na Szczytach”. Do 12 września będziemy słuchać, oglądać, przeżywać i zachwycać się Sztuką w wykonaniu znakomitych artystów.
Podczas koncertu inauguracyjnego usłyszymy wszystkie pieśni Mieczysława Karłowicza w 150. rocznicę jego urodzin oraz dzieła wybrane Eugeniusza Morawskiego. Kolejne wieczory pozwolą nam odkryć fascynujące oblicza światowej kameralistyki – przed nami pełne rozmaitych brzmień wydarzenia: Horyzonty zdarzeń, Wiedeńskie powidoki i Archipelag muzyk cichych. Miłośników muzyki Johanna Sebastiana Bacha zapraszamy na akordeonowy recital mistrzowski. Jak co roku, także i w tej edycji festiwalu odbędą się prawykonania nowych kompozycji współczesnych kompozytorów oraz koncert szkolny, podczas którego wystąpią uczniowie szkół muzycznych II stopnia w Bochni, Katowicach, Krakowie i Nowym Targu. W ramach tradycyjnego już wieczoru filmowego obejrzymy dramat psychologiczny w reżyserii Andrzeja Wajdy o sławnym dyrygencie i skrzypaczce
pewnej filharmonii, czyli o miłości i zdradzie na tle pozbawionych etyki układów. W koncercie finałowym zabrzmi niesamowita Symfonia dźwięków w wykonaniu Narodowej Orkiestry Dętej w Lubinie, ale to jeszcze nie wszystko! Jak zwykle festiwalowi „Muzyka na Szczytach” akompaniują interesujące wydarzenia towarzyszące. Od 4 do 30 września w Gminnym Ośrodku Kultury Regionalnej Kościelisko odbędzie się jedenasta edycja wystawy Twórcy Podhala, a od 5 do 8 września wszystkich zainteresowanych twórczością Mieczysława Karłowicza i jemu współczesnych zapraszamy do Muzeum Palace na konferencję muzykologiczną Piękni stupięćdziesięcioletni, podczas której omawiana będzie działalność kompozytorów Młodej Polski w kontekście modernistycznej Europy. Nie zabraknie także prowadzonych przez muzykologów i dziennikarzy spotkań z wykonawcami
wieczornych koncertów – czekamy na Państwa zawsze o dwunastej w „Klubie Rozmów na Szczytach”.
Do zobaczenia!
Program:
5.09.2026 (sobota)
Szczodry rok 1876 obdarował nas narodzinami artystów, których pieśni stały się fundamentem liryki wokalnej Młodej Polski. W utworach Mieczysława Karłowicza i Eugeniusza Morawskiego odnajdujemy miłość, śmierć, przemijanie i tęsknotę. Elegijne dzieła Mieczysława pochodzą z wczesnego okresu jego twórczości, spora ich część powstała podczas studiów kompozytora w Berlinie. Był to dla niego rodzaj muzycznego pamiętnika, na
którego kartach zawarł najintymniejsze wspomnienia. W przeciwieństwie do Karłowicza, Morawski komponował pieśni właściwie przez całe swoje burzliwe życie. Jego nieliczne ocalałe kompozycje wokalne zachwycają ogromną siłą wyrazu. Doświadczymy jej już w sobotę, podczas inaugurującego festiwal niezwykłego koncertu Młoda Polska na dwa głosy. W 150. rocznicę urodzin Mieczysława Karłowicza – pieśni wszystkie kompozytora oraz dzieła wybrane Eugeniusza Morawskiego.
6.09.2026 (niedziela)
Współczesny świat oferuje przestrzeń dla wielu rodzajów brzmień, różnych nurtów i koncepcji. Muzyczna rzeczywistość znajduje się w stanie ciągłej zmiany, ruchu i przemijania. Przekonamy się o tym podczas koncertu Horyzonty zdarzeń. Nowe oblicza kameralistyki, który oferuje zanurzenie w ulotnej atmosferze brzmieniowej współczesnych utworów kameralnych. Fundamentem Cendres Kaiji Saariaho wydaje się ciągła transformacja barwy, skomplikowany kolaż rozmaitych faktur i ekspresji to American Canvas Jennifer Higdon. Malarskie odniesienia odnajdziemy też w zadedykowanym pamięci Jerzego Stajudy Five Pieces for String Quartet Pawła Szymańskiego, a w suicie Court Studies from The Tempest Thomasa Adèsa spacerować będziemy po galerii muzycznych portretów. Wieczór zwieńczy pełen życia i humoru Sekstet C-dur Ernsta von Dohnányiego, o którym mówiono, że brzmi jak „chaotyczna próba odtworzenia Gershwina przez pijaną kapelę hotelową z wiedeńskiego hotelu”. Prawda czy żart?
7.09.2026 (poniedziałek)
Istnieją bachowskie dzieła niezwykłe, takie jak Wariacje Goldbergowskie. Postrzegane przez wielu jako nieśmiertelny traktat o losie człowieka, od wieków rozpalają wyobraźnię pisarzy, poetów, a nawet teologów. Według historii spisanej przez teoretyka Johanna Nikolausa Forkla, aria z trzydziestoma wariacjami powstała na zamówienie hrabiego Hermana Karla von Keyserlinga, dla którego miała stanowić... remedium na brak snu.
Kompozytor stworzył Wariacje na klawesyn z dwoma manuałami, dziś utwór wykonuje się często na fortepianie, ale wciąż pojawiają się opracowania na inne instrumenty. Wariacje bywają aranżowane na zespoły smyczkowe lub dęte, grane przez gitarzystów i akordeonistów. Możliwości współczesnego akordeonu koncertowego pozwalają doskonale oddać niezależność i klarowność głosów polifonicznych kompozycji, a muzyka Bacha wykonywana na tym instrumencie brzmi wyjątkowo dobrze. Zapraszamy na koncert Architektura wszech bytu!
8.09.2026 (wtorek)
We współczesnej muzyce dysharmonia stała się akceptowalnym, pełnoprawnym elementem ekspresji. Tolerujemy dysonanse w sali koncertowej, ale kiedy dotyczą relacji międzyludzkich, wymagamy ich natychmiastowego rozwiązania. W wielowarstwowym filmie Dyrygent, który obejrzymy podczas wtorkowego seansu, Andrzej Wajda w mistrzowski sposób ukazuje fałszujący trójkąt, oparty na toksycznej zazdrości i frustracji. W Polsce dzieło zostało przyjęte dość chłodno, być może w obliczu ówczesnej politycznej rzeczywistości widzowie szukali w kinie zupełnie innych emocji. „Zdjęcia rozpoczęły się w kwietniu 1979
roku, a już 2 czerwca siedzieliśmy (...) patrząc na plac, na którym pod ogromnym krzyżem przed ołtarzem stał Papież Polak i błogosławił rodaków na nową drogę życia...” – wspominał reżyser. Tymczasem film nagrodzono w San Sebastian i w Belgradzie, występujący w nim Andrzej Seweryn otrzymał Srebrnego Niedźwiedzia na festiwalu Berlinale, a szwedzki mistrz kina Ingmar Bergman umieścił Dyrygenta na swojej osobistej liście najlepszych filmów w historii kina.
9.09.2026 (środa)
II Kwartet smyczkowy Ericha Wolfganga Korngolda i 4 Sätze für Streichquartett (Cztery części na kwartet smyczkowy) Georga Breinschmida dzieli blisko wiek, łączy głębokie zakorzenienie w wiedeńskiej tradycji muzycznej i w urokliwym, miksującym melancholię z czarnym humorem zjawisku Wiener Schmäh. Utwory Korngolda i Breinschmida, które usłyszymy podczas koncertu Wiedeńskie powidoki pokazują, jak ten
niezwykły fenomen kulturowy zmieniał się na przestrzeni lat. Dla Korngolda Wiener Schmäh to nie przekraczająca granic dobrego smaku elegancja, w dekadenckim walcu subtelnie zniekształcająca straussowskie motywy. Breinschmid buduje łzawy nastrój rodem z wiedeńskich walców grywanych nad pięknym, modrym Dunajem tylko po to, by po chwili bezlitośnie go unicestwić. Mimo odmiennego podejścia i historycznych, wojenno-pandemicznych uwarunkowań, obaj kompozytorzy udowadniają, że wiedeński
artysta nawet w obliczu katastrofy nie zrezygnuje z odrobiny Wiener Schmäh.
9.09.2026 (środa, koncert szkolny)
Młodzi artyści na scenę! Serdecznie zapraszamy na wyjątkowy koncert uczniów szkół
muzycznych II stopnia w Bochni, Katowicach, Krakowie i Nowym Targu. W środowe popołudnie
utalentowana młodzież podzieli się z Państwem swoją pasją, wrażliwością i efektami
wielomiesięcznej, wytężonej pracy pod okiem doświadczonych pedagogów. Dla niektórych młodych
instrumentalistów będzie to jeden z pierwszych występów przed publicznością, dla innych – kolejny
krok w budowaniu scenicznego doświadczenia. Wszystkim towarzyszyć będą olbrzymie emocje. W
zróżnicowanym programie koncertu szkolnego znajdą się ponadczasowe arcydzieła dawnych
mistrzów oraz współczesne miniatury, utwory znane i lubiane. Wstęp na wydarzenie jest wolny.
10.09.2026 (czwartek)
Wyspy Owcze – niewielki archipelag na Północnym Atlantyku. To tu powstał projekt EKKÓ, muzyczny manifest ekologiczny, którego premiera odbyła się w lipcu ubiegłego roku. Napisane specjalnie dla polskiego zespołu Kwartludium utwory farerskich kompozytorów dotyczą skomplikowanej relacji człowieka z naturą, a ich wykonawcy starają się przybliżyć słuchaczom zadziwiającą dźwiękową atmosferę Wysp. W swojej twórczości Andreas Ellendersen, Kristian Blak, Tróndur Bogason i Unn Paturson stawiają ważne pytania o reakcję
połączonej globalną siecią ludzkości na zmiany zachodzące w przyrodzie. Do problemów współczesnego świata nawiązują także polscy kompozytorzy Nikolet Burzyńska i Michał Dobrzyński w utworach stworzonych dla Kwartludium. Attention Please! i Follow the White Rabbit, których prawykonanie nastąpi w czwartkowy wieczór podczas festiwalowego koncertu Archipelag muzyk cichych, są ciekawym kontrapunktem dla dzieł pochodzących z Wysp Owczych.
11.09.2026 (piątek)
Muzyka jest dzieckiem czasu. Potrzebuje sekund i minut by zaistnieć, ale rzadko pozostaje wierna obiektywnej mierze zegarowej. Czas to dla niej elastyczne tworzywo, umiejętnie formowane przez kompozytorów – autorów swoistych kronik przemijania. Rozpoczynając koncert Rozmowy z czasem. Pomiędzy skończonym a nieskończonym, otworzymy fascynujący traktat o naturze czasu, ewoluującej od XIX-wiecznej linearności do
współczesnej nieskończoności. Wysłuchamy utworów kameralnych Władysława Żeleńskiego, Eugeniusza Morawskiego, Mieczysława Wajnberga, Gustava Mahlera i Pawła Mykietyna. Od świata postrzeganego przez pryzmat czasu uporządkowanego, w którym istnieje miejsce na pamięć o tradycji, przejdziemy do młodopolskiej dekadencji i momentu naznaczonego traumą ucieczki przed Holocaustem. Przez chwilę zadumamy się nad urwanym śladem młodego geniuszu, by dotrzeć do wieku XXI, który odrzuca linearną narrację na rzecz eksperymentów i hipnotyzującej motoryki. Czas nieubłaganie pędzi naprzód...
12.09.2026 (sobota)
Zbliża się finałowy koncert festiwalu – przed nami Symfonia dźwięków. Na szczytach współbrzmień, czyli utwory Mieczysława Karłowicza, Alfreda Reeda, Samuela R. Hazo, Rossana Galante, Ottona M. Schwarza i Gustava Holsta w wykonaniu fantastycznej Narodowej Orkiestry Dętej. Siła zespołów instrumentów dętych wynika z ich długiej historii. Przebiegająca leniwie przez stulecia metamorfoza przeniosła je wreszcie z otwartej przestrzeni do sal koncertowych. Zdecydowana redefinicja statusu orkiestry dętej, przed którą uchylono drzwi do filharmonii, nastąpiła w XX wieku. W latach pięćdziesiątych ubiegłego stulecia Frederick Fennel założył w Eastman School of Music pierwszy nowoczesny zespół złożony z tych instrumentów i wzorem orkiestry symfonicznej każdemu z nich przypisał indywidualną rolę. Pozwoliło to kompozytorom zrozumieć ich ogromny potencjał brzmieniowy i wyrazowy, a ówczesnym słuchaczom dostrzec to, co dziś jest dla nas oczywiste – że orkiestra dęta zdecydowanie zasługuje na filharmonię.
ORGANIZATOR: Stowarzyszenie im. Mieczysława Karłowicza w Zakopanem
MECENAT: Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury w ramach programu “Muzyka”, realizowanego przez Narodowy Instytut Muzyki i Tańca.
PARTNER GŁÓWNY: Małopolska
Patronat Honorowy: Łukasz Smółka - Marszałek Województwa Małopolskiego
SPONSORZY: Nosalowy Park Hotel & Spa, Nosalowy Dwór Resort & Spa Zakopane, Grand Hotel Stamary,
Gabinet Okulistyczny Tomasz Sztencel, Radisson Blu Hotel & Residences Zakopane, Hyrny, Kinga Pienińska.
PARTNERZY: Zakopane, Patronat Honorowy: Łukasz Filipowicz - Burmistrz Miasta Zakopane, Miasto Nowy Targ, Patronat Honorowy Grzegorza Watychy - Burmistrza Miasta Nowy Targ nad Koncertem Finałowym XVIII MnSz, Zakopiańskie Centrum Kultury, Miejskie Centrum Kultury w Nowym Targu, Narodowa Orkiestra Dęta w Lubinie, Astoria - Willa Literatów, Muzeum Tatrzańskie, Państwowa Szkoła Muzyczna I i II st. im. F. Chopina w Nowym Targu, Zespół Państwowych Szkół Artystycznych Zakopane, Kino Miejsce, Willa RYŚ, ZNP, Kawiarnia Polemika, WFDiF.
PATRONI MEDIALNI: TVP3, TVP Info, polmic.pl, Zakoplan, Radio Alex, Tygodnik Podhalański, Podhale24.pl, MalopolskaOnline.pl, Podhalański Serwis Informacyjny WATRA, Kultura Podhala.
